Start  Produkty ekologiczne
|
|
Produkty ekologiczne |
|
|
KRYTERIA PRODUKCJI EKOLOGICZNEJ
Kryteria rolnictwa ekologicznego to nie tylko wymogi dotyczące uprawy roślin i chowu zwierząt, system obejmuje także przetwórstwo surowców eko-rolniczych oraz zasady znakowania produktów przeznaczonych do obrotu. Takie ujęcie, wypracowane oddolnie przez organizacje eko-producentów zrzeszone w Międzynarodowej Federacji Rolnictwa Ekologicznego IFOAM, zostało usankcjonowane przez międzynarodowe regulacje prawne, a także wytyczne Kodeksu Żywnościowego FAO/WHO. Szczególna rola kryteriów wyraża się w tym, że ich wdrożenie podlega kontroli i jest to warunkiem uzyskania certyfikatu, uprawniającego do znakowania i zbytu produktów jako pochodzących z rolnictwa ekologicznego...
Szczegółowe kryteria produkcyjne służą realizacji trzech podstawowych celów rolnictwa ekologicznego, są to: zachowanie wysokiego poziomu próchnicy warunkującej żyzność gleby, utrzymanie równowagi biologicznej w środowisku produkcji rolniczej dzięki pielęgnowaniu bio-różnorodności, samowystarczalność paszowo-nawozowa czyli dążenie do zamknięcia obiegu materii w gospodarstwie (poprzez zrównoważenie produkcji roślinnej i zwierzęcej)...
W praktyce rolniczej kluczowe znaczenie ma odpowiednio zaplanowany płodozmian o kilkuletniej rotacji (minimum cztery lata), z udziałem roślin motylkowatych w plonie głównym, a także wsiewek i międzyplonów chroniących glebę przed erozją. Podstawą nawożenia jest próchnica (humus) uzyskiwana w procesie kompostowania obornika i/lub innych materiałów organicznych pochodzenia roślinnego i zwierzęcego (obornik, jeśli nie przekompostowany - musi być wstępnie rozłożony).
Nawozy organiczne powinny być wytworzone w gospodarstwie; dozwolony jest ograniczony zakup nawozów organicznych z ekstensywnych gospodarstw konwencjonalnych, przy czym powinny one zostać przekompostowane w gospodarstwie ekologicznym...
Rolnictwo ekologiczne wykorzystuje także nawozy mineralne, ale wyłącznie pochodzenia naturalnego, nieprzetworzone metodami przemysłowymi (dozwolone minerały fosforowe i potasowe stosuje się wtedy, gdy w glebie stwierdzono ich trwały niedobór).
Odchwaszczanie wykonuje się mechanicznie, przy użyciu bron, obsypników, pielników, a w ogrodnictwie - także narzędzi ręcznych. Jeśli mimo działań profilaktycznych (tworzenie równowagi biologicznej) wystąpi nasilenie chorób czy szkodników, dozwolone są działania interwencyjne, ograniczone do środków mechanicznych i biologicznych.
Dopuszcza się stosowanie preparatów wirusowych i bakteryjnych, pułapek, substancji feromonowych, wyciągów roślinnych i innych środków naturalnych. Niedozwolone jest stosowanie syntetycznych regulatorów wzrostu, ani zaprawianie nasion i materiału sadzeniowego środkami syntetycznymi.
KONTROLA W ROLNICTWIE EKOLOGICZNYM
Pozytywne oddziaływanie ekologicznych metod produkcji na środowisko i na jakość żywności nie ujawnia się zewnętrznie w produktach. Po to, by konsument mógł je bezbłędnie rozpoznać na rynku, konieczny jest jednoznaczny system ich identyfikacji. Specjalne oznakowanie nie jest potrzebne, gdy zakupu dokonuje się bezpośrednio u producenta, ale gdy produkty ekologiczne są wprowadzane do obrotu na anonimowy rynek – niezbędne jest poświadczenie zgodności z kryteriami, czyli system certyfikacji...
Wprowadzone w latach 90-tych regulacje prawne stanowią, że certyfikacja musi być dokonywana przez stronę trzecią, co oznacza, że eko-producenci są kontrolowani przez niezależną, upoważnioną jednostkę kontrolną/certyfikującą.
Kontrola dotyczy sposobu produkcji, a nie produktu końcowego. Przyjmuje się, że jeśli warunki środowiskowe nie budzą zastrzeżeń, to jakość produktów rolniczych zależy od sposobu wytwarzania. Kontrola obejmuje właśnie sposób wytwarzania, określony w kryteriach rolnictwa ekologicznego, zapewniający naturalną jakość produktów.
Na program certyfikacji składają się standardy (kryteria), kontrola (sprawdzanie, czy są one przestrzegane), certyfikacja (poświadczenie przestrzegania kryteriów). ...Certyfikowane gospodarstwa, przetwórnie, hurtownie mogą wprowadzać do obrotu produkty oznakowane jako „wytworzone metodami ekologicznymi” i opatrywać je znakiem organizacji certyfikującej, stanowiącym gwarancję takiego stwierdzenia...
Przetwórstwo produktów rolnictwa ekologicznego ma na celu zachowanie wysokiej jakości biologicznej surowców. Dopuszczalne są tradycyjne metody mechaniczne, fizyczne, fermentacyjne oraz ograniczona liczba sprawdzonych przez wieki substancji dodatkowych.
W przetwórstwie nie mogą być stosowane syntetyczne dodatki i substancje wspomagające, jak barwniki, emulgatory, stabilizatory, konserwanty, przeciwutleniacze, substancje powlekające i in. Mikroorganizmy zmienione w drodze inżynierii genetycznej (GMO) ani ich produkty, nie mogą być wykorzystywane w przetwórstwie eko-rolniczym. Napromienianie żywności jest zabronione.
Przechowywanie musi gwarantować odpowiednie warunki magazynowania towaru. Pomieszczenia nie mogą być traktowane pestycydami; wykluczone są toksyczne materiały budowlane, farby itd. Transport produktów musi być odpowiedni do ich rodzaju, przy czym produkty muszą być transportowane w zamkniętych opakowaniach i być właściwie oznakowane. ...
Dr inż. Urszula Sołtysiak
Tekst ze strony internetowej www.agrobiotest.pl firmy nadającej w Polsce certyfikaty żywności ekologicznej.
|
|
|
|
